على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
1704
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
گذرانيدن . و خوشى كردن . و روز مهر : يك شنبه . و روز مظالم : روز رسيدگى بعرض مظلومين . و روز قيامت . و چهارشنبه . و روز ميدان : روز جنگ . و روز نجات : روز خلاصى از دست دشمن . و روز قيامت . و روز ننگ و نام : روز كوشش و روز جنگ و جدال و روز كنيه خواستن . و روز غنا و ساز و صحبت . و روز ننگ و نبرد : روز جنگ و جدال . و روز هرمزد : پنجشنبه . و نوروز : روز اول سال و روز اول بهار . روزافزاى ( ruz - afz y ) ا . پ . نام ماه چهارم از سال يزدگردى . روزافزون ( ruz - afzun ) ا . پ . لقب پادشاهى . و خوشبختى . و تهنيت دوستانه . و درود . و تهنيت . و صدقه . روز افگن ( ruz - afgan ) ا . پ . تب غب كه يك روز آيد و يك روز نيايد . و آفتاب . روزان ( ruz n ) پ . ج . روزان . و روزان و شبان : روزها و شبها . روزانه ( ruz ne ) ا و ص . پ . منسوب بروز . و يومى و هر روزى . و روزى و معاش و وظيفه . روزبازى ( ruz - b zi ) ا . پ . دنيا . و روزگار و زمان . روزبان ( ruz - b n ) ا . پ . قاپوچى و دربان و كسى كه بر درگاه پادشاهان نشيند و پاسبانى كند . و سرهنگ و چاووش . و نگاهبان . و شفيع . و جلاد . روزبانان ( ruzb n n ) پ . ج . روزبان . روز به روز ( ruz - ba - ruz ) م ف . پ . همه روز . و چند روز متوالى و از پى هم . و يوما فيوما . روزبه ( ruz - beh ) ا . پ . روز خجسته و بختيار . و هنگام خوش و مبارك و ميمون . و روز بهتر و خوش تر . روزپيكر ( ruz - paykar ) ص . پ . روشن راى و راست و درست بىغل و غش و پاك و صاف . روز خسپ ( ruz - xosp ) ص . پ . كاهل و غافل و سست و تنبل در كار . و روز خسپ شبخيز : عابد و زاهد ريائى . و دزد و راهزن و شبرو . روز خون ( ruz - xun ) ا . پ . تاخت بر سر سپاه دشمن و غنيم در روز در حالتى كه بىخبر و غافل باشند ضد شب خون . روز دار ( ruz - d r ) ا . پ . مزدور و روز - مزد و كارگر و خدمتگار . روز ديده ( ruz - dide ) ص . پ . سالديده و پير . روز رانه ( ruz - r ne ) ا . پ . بازار شهر . و مردم مطرود و اخراج بلد شده . روز رخ ( ruz - rox ) ا . پ . روشنى و شفافى و سرخى روى . و سرخروئى . روز روز ( ruz - ruz ) م ف . پ . روز بروز و يوما فيوما . و همه روز . روز ستار ( ruzest r ) ا . پ . اهل حرفت و صنعت و صنعتگر . و كشاورز و كشتكار . روزستان ( ruzest n ) ا . پ . جائى كه در آن روز مىگذرانند مقابل شبستان . روز كور ( ruz - kur ) ص . پ . كسى كه در روز نمىبيند مقابل شبكور . روز كى ( ruzaki ) ا . پ . يك روزى و يك زمان اندكى . روزگار ( ruz - g r ) و روزگاران ( ruz - g r n ) ا . پ . عالم و دنيا و گيتى . و دهر و زمان و زمانه . و بخت و طالع . و عصر و ايام . و وقت . و امتداد . و مدت . و فرصت و موقع . و فصل و موسم . و بيهودگى . و باد و هوا . و قتل و خونريزى . و نوكرى و خدمتگارى . و شغل و پيشه و كسب . و روزگار پيغمبر : عصر و زمان پيغمبر . و روزگار بردن : عمر ضايع كردن و وقت تلف نمودن . و زيستن و زندگانى كردن . و روزگار گذشتن : زيستن و تعيش كردن . روزگار ديده ( ruzg r - dide ) ص . پ . مجرب و آزموده و رنج بوده و گردش زمانه را ديده . روزگار رفتگان ( ruzg r - raftag n ) پ . ج . روزگار رفته . روزگار رفته ( ruzg r - rafte ) ا و ص . پ . بيدولت و بدبخت و بىطالع . ج : روزگار رفتگان . روزگارى ( ruzg ri ) ص . پ . دنيوى . و بيهوده و بىفايده و عبث . و هوائى و بادى . و كسى كه داراى كسب و شغل باشد . روزگارى ( ruzg ri ) م ف . پ . چند وقتى و چند زمانى . و او روزگارى شمرد يعنى مدت درازى است كه زندگانى مىكند . روزگانه ( ruz - g ne ) ا . پ . وظيفه و مواجب و مزد و اجرت و روزينه . و جزء پيشين از سر . روزگذار ( ruz - goz r ) ص . پ . به قدر احتياج روز و باندازهء كفاف يك روز . روز گرد ( ruz - gard ) ا . پ . آفتاب . روز گردك ( ruz - gardak ) ا . پ . آفتابگردان و گياهى كه با آفتاب گردد . روز گون ( ruz - gun ) ص . پ . روشن مانند روز . روز ماه ( ruz - m h ) ا . پ . تاريخ و حساب روزهاى ماه . روزمره ( ruz - marre ) ا . پ . محاوره و هر لفظ مشهور ميان مردم . و مكالمهء هر روزه . و روزينه و راتبه و وجه معاش و حصه و بهرهء هر روزه . روزمره ( ruz - marre ) م ف . پ . هميشه و همه روزه .